Rechtszaak van de week

Rita wil geen TBS: “Ik hang mezelf op” (Nieuwe Revu 42)

Wie? Rita M. (20)

Zaak? Bedreiging en mishandeling, meermalen gepleegd.

Rita heeft een persoonlijkheidsstoornis en verblijft al vanaf haar 7de in verschillende instellingen. Begeleiders zijn hun leven niet zeker: Rita wordt zéér agressief als ze haar zin niet krijgt.

“Als ik kwaad ben, dan ben ik echt sterk.” Met deze uitspraak van verdachte is de toon van vandaag gezet. Dat verklaart ongetwijfeld ook de vier man bewaking aan haar zijde als ze de zittingszaal wordt binnengebracht. Verdwaasd door de medicijnen luistert ze naar de tenlastelegging van de officier. Het is niet mis waar Rita van wordt verdacht: maar liefst tien begeleiders heeft ze bedreigd of mishandeld. Ook de geneesheer-directeur van een opvangcentrum moest het ontgelden, hij ontving een mail van verdachte met de tekst: ‘Ik maak je kapot, klootzak. Kijk maar goed om je heen als je naar buiten gaat, je bent niet meer veilig’. Rita was plotsklaps overgeplaatst naar deze instelling en kreeg veel meer vrijheid. Een paradoxale aanpak, volgens haar advocate. En toen ging het mis: Rita voelde zich onveilig en begon om zich heen te meppen, letterlijk en figuurlijk. Steevast werd zij met meerdere begeleiders tegelijk benaderd, omdat ze onberekenbaar was.

De voorzitter van de meervoudige kamer probeert geduldig tot Rita door te dringen. “Ik heb een hekel aan hulpverleners, ik heb het gevoel dat ze me niet willen helpen,” is echter het enige dat er bij haar uitkomt. Haar moeder op de publieke tribune is daarentegen wél duidelijk aanwezig. Als blijkt dat het advies van de psychiater TBS met dwangverpleging is, barst ze in huilen uit. Het is natuurlijk ook niet niks als je dochter een gevaar voor de samenleving wordt genoemd. Rita doet er nog een schepje bovenop: “Ik hang mezelf op als ik TBS krijg,” zegt ze. Als ze hoort dat de officier toch het advies van de psychiater overneemt, slaat haar stemming om. Met haar moeder inmiddels luidruchtig huilend achter haar, staat ze plotsklaps op. “Godverdomme!” roept ze, waarbij ze een stoel grijpt en ermee begint te gooien. Een bedreigende situatie ontstaat, waarbij de bewaking net iets te lang op de achtergrond blijft. Dan grijpen ze in. Rita wordt terug op haar stoel gezet en luistert, met de bewakers staand achter haar, naar het pleidooi van haar advocate. Het is schrijnend en dramatisch om te zien. “Mag ik m’n moeder even omhelzen?” vraagt ze na afloop. Ze vliegen elkaar in de armen.

De uitspraak in de zaak Rita M. luidt:

‘Rita wordt veroordeeld tot acht maanden gevangenisstraf en TBS met dwangverpleging.’